የእለት ዜና

Buqqaatoota du’a jalaa miliqan

Waraanni karaa kaabaa ka’ee waggaa guutuudhaafbulttiwwan muraafni isa hafuu amma ammaatti lubbuuhedduwwaniigalafateera.gaaddidduundu’a isaaniirratti gaaddidaa’ee qa’ee isaanii dhiisanii kanneen baqataniifii buqqaatoota jadhamanii bakka doyyaaqubannaafii akkasumas mana firaa bakka bakkattimmo waan jala da’eefatanhojatatanii kanneen jiraachuuf dirqaman hedduudha.

Waraanichi miidhaa namoomaa horddofsiiseetti dabalee qabeenya biyyaafi ummataa hedduu barbadeessu isaatiin bakka turetti deebi’uuf yeroo dheeraa nutti fudhata.Maatii waraanichaan wareeggamanii debisneedhaabuudhaaf yaalii taasiifamuun olitti warreen iddoo garaa garaatti bittina’anii jiran akka hin beelofneefiidaarahindhabnneedhukkubaaniis akka hin

duuneekandanda’amuu taasiifamaa kan jiru ta’us yaachifttummaan isaatiin yammu ilaalamu rakinichaaffalli waaraa waan hintaasifamneerakkinichi akka itti fufuutu himama.Rakkinichi yeroo gabaabaatti kan hinfuramnne yoo ta’aniif isa waaraadhaaf of dandeessisu yoo hin danda’amne lakkofsii gargaaramtootaa dabalaa akka deemuu kanneen dubbatan jiru.

Nyaata guyyaa guyyaadhaaf isaanii ta’uu tumsaan argachaa kan jiran yoo ta’es rakkinichi amma maqfamuuttideggarsiichi amma barbaadamuun bifa walfakkaataan kan itti fufu ijaa hin taanee xiyyeeffannaan itti taasifamu akka qabuu warreen dubbatan hedduwwani,Ummata hojiifii qa’ee isaa irra buqqa’ee ture bakka isaa duritti deebisuun yoo danda’amee illee of danda’ee sadarkaa jireenyaa isaa duraanitti deebisuuf qabeenyaafii yeroo akka barbaaduu nibeekama.Kessumaa warreenqonnaan bulan keessaamuraafni miidhaan facaasaniihoomishnni isaa yoo isaanii qaqqabees ijaa hin aramamnneehomshnni isaa xinno ta’uun isaa hin oluu.Lafttihinqotamiinagabuubuleeballinaanammumajiraunaannoleehedduhomishaniifii warreen biraafillehafaa turan deggarsa barbaaddotata’u.Waraanichabaqatanii warreen hin buqqaanee hojii qonnaa isaaniirratti yoo jiraataniis homisha isaanii irraa walakkaa isaa akka kennaniifiiguutummaa gutuutti kanneen jalaa saamamuu akka jiran himama jira.

QabbiyyewwanWalloo kaabaa waraanichi itti heddummatee buqqaatoota hedduukankessummessanmagaalota Walloo kibbaa kan ta’an DasseefiiKombolchaan ummata lakkofsahedduu qabu simachuuisaatiin alatti magaalota kanatti qaala’iinsa jireenyaa guddattuumullata.

Addis Maaladaan hubannaa magaalota kanatti taasifteenbuqqaattonnikuunfidataniikan dhufan kan akka konkoolaataabaajaajiinmagaalattindhiphattetti.Daanddiwwan yeroo biraa homttu irratti himulla’anne amma hojii dhabdootaangutamaniiru.Dargaggoonniqarqara daandii ta’anishedduwwaniidha.Ummanni magaalatti adda baasii kan isaan hinbeekne ta’uus haala yeroo duraa dhufan irraa jijjiirama jira.Warreen maallaqaqabatanii kaffalaniikireefachuudanda’ankaffalaniinyaatabashanananiishedduu turan.Amma garuu maallaqa isaanii waan of harkaa fixaniif hedduwwan harka warren biraa eeguudhaaf dirqamaniiru,

Manni barnootaaDawudoo magaalaa Daseetti argamu Addis Maaladaan argamtee akka hubateettisa’aatii nyaanni itti kennamuu ala qa’ee sanakeessatti kan argaman da’iimmaniifii maatii da’iimmankanaatti.Dhukkubsatanii yookan warreen darbaniidarbaniidhufaniin ala dargaggoonni qa’ee sana keessa hin oolan.

Namoota bakka sanatti arganneedubbifteenkeessaa shamarreen Haabrru irraa buqqaate maqaa ishee ibsachuu hin barbaanne akka nutti himteetti haadholiifda’iimannif dursa jedhamee isaan akka dagatamankaafteetti.Dassee ergiigalteebaatiiwwan 22 yoota’anis uffata uffattejirtuun ala kan jijjirattuille hin argannee.mahaalaqnni xinno ille akka hin kennamnef kan dubbatu shamarreen buqqaatee kuunUmmanniDasseefii abbootiin qabeenya Dassee galateeffatamuu qabuu jetti.Mallaqnni xinno abbotii qabeenya irraa kennamuuisheenshamarra maatii waliin hinjirre ijaa taatee ishee qaqqabaa akka hinjirreefi kanaaniskome qabdu dubbatti.

Bakka qubannaa buqqaatootaa kanatti kan agarre kan biraan nyaanni guyyaatti si’a sadii turee amma si’a lama cireefii laaqana qofaa ta’ee irbaatnni hafuu isaatiin alaa nyaachuufiidirqamuu isaanii dubbatu. Maallaqa xinno ille ijaa hin qabneef bakka qubannaa kanaa ka’aa yoo jadhaman bakka dhaquun akka hin qabneef hubachiisuu.Deggarsii amma ammaatti taasiifamaa ture ga’a akka ture kan ibsan buqqaattonni kun ummatichiinuffeeniigargaarsii akka jalaa hindhaabbanneyaaddoo qaban nuu beeksisaniiru.

Haati ijoollee sadii AdaanachSiisaayjedhaman achumatti agarreen akka nutti himaniitti iddoo kana barattoonni boor iftaan itti galuu jedhamee dhiphachaa akka jiranidha.Guyyaa tokko dhufanii ba’aa yoo jadhamanii bakka dhaqan biraa akka hinqabne dubbatu. Haala kanaan turuun sirrii waan hintaaneef dafanii gara qa’ee isaaniitti akka debi’an mootummaan akka mijeessuuf gaafataniiru.Yaaddoon gara biyyaatti debi’uu akka isaan qabee jiru kan dubbatan haati kuundafneedebina abdii jedhu qabaachaa akka turan yaadatu.

Abbaan Marsaatiibuqqa’anTashoomaaHayiluujadhamaniiimmo akka nahingidirsineesoodadheenbaqadheejedhu.Gara bakka qubannaa kanaa ergii galanii guyya tokko qofakanlakkoofsiisan yammu ta’u haala keessa turan gaddaan ibsu. Ummatichaa bakka itti miidhaan daaksiifatudhabeebeelaandhumaa jira kan jedhan abbaan kuun Jiraattonni biyya isaaniitti mana isaaniitti akka hin baaneeajajameegidiiraakessa ta’uu isaa eeraniiru. Maatiin koobitina’ee jira kan nuun jedhan yammu ta’u bakka qubannaa keessattiyonargeef jedhee barbaachajalqabuufiinjedhaa jedhaniiru.

Qobboodhaa ijoollee isaanii afur qabatanii haadha warra isaanii dessuu dhiisanii dhufaniifnuyiidubbifneen biraan Miseensa badhaadhinaa ta’uunkoo waan beekamuufsoodadheenbaqadhee isaan jedhanii ammo namoota 22 ta’anii magaalaa Dassee ergii galanii sadii yoo isaan ta’es hoggansii tokko iyyu dhufee akka isaan hin ilaalle dubbatu.Bultiwwanhedduuf waan afataniifiiuffatanittu hin argatiin akka turan buqqaattonni biraa ragaa kan ba’aniif maanguddoon kun daandiin kallattii waan cufameefii birrii isaanii waan fixaniifkadhachaa karaa

BaahirDaarnanna’aniigammoojjiiAbbayiikutanii baatii lamaaol deemanii Dassee galuufi kan dirqamaniidha.Haala maatii isaanii biraa ijaa hin beekne samuun isaanii Dhiphina keessa isaan galchee akka jiru kan dubbatan maanguddoon kun bu’a ba’iiheddu booda Dassee yoo galaniis deggarsa malu hin argannee. Haaraakan dhufan ta’uu isaaniitiin ijaa hin galmoofnnee wantoota warreen biraa argatan argachuu hindandeenyee.Mana qorqqorronhojjetame xinno keessauffataafiafata malee nama sababiin dhukkuba cisaaoolu kan biraa tokko waliin ta’anii ijoollee isaanii waliin namoota akkuma isaanii dhiyoo dhufan waliin jiraachuuf dirqamaniiru.

Daseettis ta’ee Kombolchaatti dhiyeessiin nyaataa gaarii akka ta’ee hedduwwan kan dubbatan yammu ta’uu kan konkolaataa irraa hin buneeilleniimula’ata.Kuun yoo ta’eesgaruarjjomminkuunsiinsinnii akka hin taaneefi addaan akka hin cinnee ga’a qabuu jedhamees akka hin dagatamnneeyaaddoohedduwwan iitii.Kuufamnni jiruu ammamiif akka turuu yoo beekamuu baateslakkoofsa buqqaatootaa jiruun garuu hedduu akka hin turree kanneen tilmaaman hedduwwaniidha.

Gargaarttonni gara caaluu magaalotageejjibaaf dhiyoo ta’aniifihaala salphaadhaan bira qaqqabamuu deemuudhaan deggarsicha ijaa kuusan warreen lafa fagoo jiraniif daggala keessa jiran bira akka hin geenyeekutaaleen hawaasa dhimmicha wal taasisan nidubbatu.Kessumaa hiyyeessakanta’eef magaalaatti hin buqqaaneegara daggala isatti dhiyoo jirutti qajeeleegandawwanbaadiyyaa jiran turu dirqameera. Hawaasni isaan simate amma danda’eetti isaan gargaaraa jiraatus dheerinayeruuch irraa kanmaddeehundirakkoofsaaxileera.

Iddoowwannamootii magaalaa irraa fagaatanii itti qubataniiru jedhamee magaalaa AffarCifraajedhamtuu daandii Haraatii gara Milleettigessutti argamuudhaan Addis Maaladaan buqqaatoota jiran agarteetti Magaalaa Dirree Roqaajedhamutti dhiyoo kan jirtu naannoo Jaarraa jedhamutti daggala kessa kan jiran buqqaattonnihedduu ni mula’atuu.isaaniis warreen magaalaa keessa jiran irraa adda kan ta’aniifi rakkoon guddaan akka isaanirra jiru ifatti kan mul’atu walitti qabamada’iimannifii dargaggoonni itti bayataniidha.

Buqqaatoota kana jidduudhaamaatiiwwan isaanii daggala kessattigataniihaaliicha qulqulleessuu kan dhufan hedduwwaniidha.Gargaarsiidhufuu isaa yoo beekan deebi’anii maatiiwwan isaanii bakka jiraniif walitti qabanii turtii gidiiraa isaanii gabaabsuu warreen hawwaniidha.

IddonSoddomaajadhamukuun adda waraanaa ta’uu isaatiin waraanniheddu bakka nuyiiisiniitti hin himnneequbachuu isaatiin warreen buqqa’an kanaaf lolttonni galaa isaanii irraa qoodanii deggarssawwan akka koshoorootasiisuuture.Rayyaaittisaadurseeshawasnni naannicha jiraatu buqqaatoota kana nyaachisaa humnaa ol amma isaanitti ta’uutti isaan tursiisaniiru.

Yeroo daddabalameewareerri isaan irratti raawwatameinjifannooguddaadhaan magaalaan Millee akka hinqabamnne akka taasisan kan isaanii himamu kutaaleen hawaasaa kuun hogganaa waraanaa isaanii injifannodhaan isaan ga’aniif sadarkaa janaraallummaakennaniiru.Abbaa marxoojadhamuudhaankanbeekamanHasanKarramuu hawaasa isaanii bulchuutti dabalee buqqaatoota lakkofsaheddu qaban bulchutti dabalee buqqaatoota lakkoofsaheddu qaban kessumeesuudhaan amma humna isaaniifii hawaasa isaanii tursiisuun isaanii maqaasaaniigaariifsababii biraa ta’eera.

Bakka qubannaa jarraattiargamuutti bakka qubannaa jechuuf haala namarakisuundunkaanniwaltaasiiftootagargaarsaanijaaramee tokko yoo jiraatus namni itti hin galle ture.Addis Maaladaan wayita achittiargamteetti maqaa buqqaatootaagalmeessuunjalqabamaature. Borumtaa isaa maqaan DubartootaaulfaaDubartootaahosiisaniiiibuqqaattonni da’iimman hedduu qaban adda baafamuun isaanii waltaasiisaanbuqqaatootaa ragaa nuttihimaniiru. Gandabaadiyaa irraa buqqa’anii kan isaan fana dhufee hogganaan mootummaas ta’ee deggarsa taasisaajiraachuu isaa dhageenyeerra.Addis Maaladaan bakka sanaayammudeebituuitturasaasaanajjefamuufjedahaniimiliqaniibadanii miidhaan irra ga’ee gara Kombolchaawalaansaafdhufaa turan agarteedubbifteetti.

IndriisSayiidjadhamuu Aanaa Habruulakkofsa\ganda 29 kessa maatii isaanii wajjiin dhokatanii bakka turaniittigalaan waan jalaa dhumeefdaakuufidu yammu deeman hidhattoota naannicha wareeranii turaniin qabamanii ture. Rakkofiigidiraasa’aatii sagalii booda akka ajjefaman itti murta’eehidhataanajajamee meeshaa itti qabee gara da’ooittu isaan gessukan argan namoota 40 ta’an isaan duratti akka mataan isaanii rukkutamuuajajuu.Maanguddoonhaalichahubatanreeffii isaanii gara boollaatti akka kufuuyammu achi isaan butanhaalicha hubataniif gara bollaatti of darbachuudhaanmiliiquu danda’aniiru.

Gangalachaafiifoqooqaayemmubu’anluluqqa’uuisaan irra qaqqabeen ala harka miilaafii dugdaa isaanii irra miidhaan ol’aanaa ga’eera.Namootiin 40 ta’an isaan gidirsaa turan isaan ajjeesuufrasaasa of harkaa qaban yoo fixaniisittu isaanii hin milka’iinhafaniiru. Maanguddoon haala kanaan miliqan kun aararasaasaairaa yammu fagaatan deemuu dadhabanii kan turan yemmu ta’u gargaarsanamootaanba’aadhaan maatii bira geffamaniigargaaramaa turanii dhukkubnni waan isaanitti hamaateefadda waraanaa ce’aanii gara bakka qubannaa kanaa dhufuu danda’aniiru.

Rasaasnni amma kana isaan irratti roobee hafuun isaanii kan isa aarsee gareen shororkaaABUT nama naannoo sanaaqabanniergaa itti erganii ture akkamiin rasaasa sana hunddaa irra akka hafaniifiirasaasalafatti bade akka kafalan yoo kanaa achiqabeenya isaanii barbaddesuudhaangadoo akka isaan ba’atan yoo itti himaniis isaaniif ille akka hin ille hubataniif deggarsaan gara bakka qubannaa jaarraa jedhamuu deemaniiru..Maatiiwwan isaanii iddojijjiranii bakka biraatti akka dhokatantaasiisaniismaqaa isaanii galmeessuudhaangargaarsafichisiisuus ta’e gargaarsaergisiisuu akka hin dandeenyee imala isaanii kana keessatti nutti himaniiru.

Gandii isaan keessa jiraatan akka hin qabamneejiraattonni guyyaa lama gutuu dhukaasee ijaa ture gadoodhaafxinnodhumaannamootiin 45 Manni isaanii boba’a itti naqamee akka guban ragaa ba’uu.Qoonnaan bultoota torba qalaniiru kan jedhan maanguddoon kun isaan baqataniisdeebi’anii akka hinjiraanne miidhaan qaqqaba jiruu ballessaa jiru jedhaniiru.hidhattonni kun ra’eefiilukkulle wanti isaan hafe hinjiru fixaniiru kan jedhan yemmu ta’u mana keenyabubuqqisaniiittinbilcheefatan ijaa ta’ee yammu deebinuuhomaahinqabnnu waan ta’eef mootummaan dafee naannichaa akka isaanii hari’uu gaafataniiru.


አዲስ ማለዳ 29 Fulbaana 2014 No 16
______________________________
ትክክለኛውን የአዲስ ማለዳ ሶሻል ሚዲያ በመቀላቀል ቤተሰብ ይሁኑ
Telegram ➲ t.ly/SOXU
Facebook ➲ t.ly/flx8
YouTube ➲ t.ly/vSgS
Twitter ➲ t.ly/mxA4n

Comments: 0

Your email address will not be published. Required fields are marked with *

This site is protected by wp-copyrightpro.com