Machadka Horumarinta Wershadaha Hargaha ee Itoobiya (MIDI) waxa uu sheegay in inkasta oo dalka Itoobiya uu ka jiro harag cayriin ah oo aad u tiro badan, haddana dilaaliinta ayaa soo farageliyay iyaga oo qiimo jaban ku iibsanaya warshado ay ku iibiyaan qiimo sare.
Waxa uu machadku sheegay in ay keentay in bulshada ay sumcad xumo ku keento maqaarka oo ay sheegeen in aanu qiimo lahayn oo aan la daryeelin maqaarka qaydhiin marka la gowraco.
Si dhibaatadan wax looga qabto, warshadaha hargaha waxa loo fasaxay inay si toos ah bulshada uga iibsadaan hargaha cayriin tan iyo sannadkii hore, ayuu yidhi Banduk Tilahun, madaxa kooxda xidhiidhka dadweynaha ee machadka horumarinta warshadaha hargaha.
Waxa kale oo uu sheegay in inkasta oo dalka uu ka jiro harag badan, balse qaybinta wershada hargaha ay ku kooban tahay hal aag, hadana uu jiro qorshe lagu dhisayo gobolada dalka.
Waxa uu tusaale u soo qaatay xasuuqii balaadhnaa ee ka dhacay gobolada koonfurta, Canfarta iyo Axmaarada, balse waxa uu sheegay in harag badan oo cayriin ah sanad walba la khasaariyo taas oo ay sabab u tahay in warshada hargaha ay ku badan yihiin oo kaliya deegaanada Addis Ababa iyo Mojo.
Marka ay taasi dhacdo waxay bulshadu tidhaahdaa, waxa kale oo ay tahay in hargaha ceyriinka ah laga iibiyo ama laga tuuro ganacsatada qiimo jaban, balse marka ay warshaduhu kor u qaadaan awooda wax iibsiga ee ay si toos ah uga helaan bulshada, ay bulshadu ka taxadarto maqaarka.
qiimaha hargaha ayaa kordha. Way adag tahay in dilaaliinta ay si toos ah bulshada uga iibsadaan hargaha ceeriin oo ay warshado ka dhistaan gobolka,” ayuu yiri.
Waxa uu xusay in markii hore lagu wareejin jiray hargaha ceyriin oo lagu wareejin jiray hay’ado kala duwan, sida Wasaaradda Beeraha, shirkadaha wax soo saarka warshadaynta iyo hay’adaha kale ee ay khusayso, taasoo keentay habacsanaan xagga shaqada iyo xilkasnimada ah.
Ugu yaraan waxa ay sheegeen in ay hadda ka wada shaqaynayaan sidii ay u gaadhi lahaayeen waxa ay doonayaan.
Sidoo kale waxa uu tilmaamay in Guryaha lagu qalo Hargaha ceyriinka ah ee ugu badan, si taasi loo joojiyo ay bulshadu ku kooban tahay wax lagu qalo, isla markaana ay tahay dhaqan muhiim ah.
Hogaamiye kooxeedku waxa kale oo uu sheegay in kor u qaadida hargaha joogtada ah loo arkay inay xal u tahay kor u qaadida qiimaha iyo daryeelka maqaarka iyadoo bulshada laga wacyi galinayo waxyeelada hargaha.
Guddoomiyaha ururka ka ganacsada hargaha oo dhan Berhanu Abate ayaa dhankiisa sheegay in ururku uu xiligan ku baraarujinayo ganacsatada dalka in ay ka shaqeystaan oo ay ururiyaan hargaha ceyriinka ah.
“Waxaan u soo jeedineynaa ganacsatada oo kaliya, balse bulshada waxaan u soo jeedineynaa in aysan u maleyn in hargaha uu yahay mid aan waxba tarayn,” ayuu yiri.
Waxa uu intaa ku daray in ganacsatada aysan aaminsaneyn in la lunsaday, dhibaataduna ay tahay in aysan jirin cid wax aruurisa.
Haddii si sax ah loo daboolo, waxay u adkeysan doontaa xaalado aad u xun, oo leh shaqo la’aan weyn iyo yaraanta sarrifka lacagaha qalaad.
አዲስ ማለዳ Tahisaas 30 2014 No 29



