Arintan oo la xidhiidha dhismaha qasriga cusub ee loogu magac daray “Mashruuca Kaymaha”, ayaa dad badan oo ku dhaqan agagaarka magaalada Addis-ababa u soo jeediyay cabasho ay ka qabaan in guryahayagii si lama filaan ah loo duminayo.
Taasi waxay keentay in dadka ku nool caasimadda dalka ilaa iyo Ca-bado ay sheegeen in ilaa hadda 100 ka mid ah Abaaoraska si lama filaan ah loo burburiyay guryahoodii.
Dadka deegaanka oo dhawaan guryahoodii si lama filaan ah loo burburiyay ayaa sheegay in guryahoodii la burburiyay iyadoo aan horay loo sii deyn.
Milkiilayaasha deegaanka oo sheegay in ay haysteen maabka dhulka ayaa sheegay in hay’ado ka tirsan dowladda ay jawaab ka heleen, “marka aan weydiino goorta gurigayaga la dumin doono ma dhaheyno, habeen ayaan imaaneynaa oo dumineynaa”.
Xaafadda Yeka waxaa ku nool dad gaaraya 10,000 oo qof oo ka soo kala jeeda xagada Faransay ilaa Ka Cabado, waxaana dadka deegaanka oo aan ilaa hadda la dumin guryahoodii ay sheegeen in ay halis weyn ugu jiraan in “guryahayagu ay si lama filaan ah u dumaan”.
Dadka cabanaya ayaa sheegay in markii lagu dhawaaqay dhismaha daartan oo loogu magac daray “Mashruuca Kaymaha” sanadkii 2013-kii ay ka wadahadleen xafiiska Ra’iisul Wasaaraha iyo degmada oo heshiis laga gaaray, balse waxa hadda socda ay ka baxsan yihiin.
“Waxaa naloo sheegay in aanan barakacayn balse aan ku hormareyno halka aan joogno, balse si lama filaan ah ayay noogu yimaadeen oo guryihii naga dumiyeen oo beero nagu daadiyay” ayay yiraahdeen dadkii guryahoodii si lama filaan ah u burburay.
Dadka deegaanka oo sheegay in markii uu mashruucani hirgalay mid walba guryaheenna la cabiray, hantidiina la tiriyay, wax kastana la diiwaan geliyay, waxay ku cawdeen in si lama filaan ah guryahayagii loo duminayo, annaga oo rajada dawladnimo ku nool.
Xaaladdan oo kale, sideen wax u bari doonnaa carruurtayada, dadka deegaanka ayaa weydiiyay in guryahayagii aan mar qura duminno ay tahay tallaabo dowladda laga filayo.
Sidoo kale dadka deegaanka ayaa tilmaamay in ay jiraan ciidan u xilsaaran burburinta guryahayaga, kuwaasi oo isugu jira ciidamo Boolis ah iyo kuwo degmo iyo kuwo kale oo magaalada ka tirsan.
Waxa uu sheegay in Ciidanka Afrash aysan na siin wax sabab ah oo aan ka ahayn in ay ku jawaabeen in aanan ogeyn markii aan u sheegnay balan qaadyadii hore ee Xafiiska Ra’iisul Wasaaraha.
Markii aan u dirnay guddiga qaab dhismeedka wasiiru dowlaha xafiiska Ra’iisul Wasaaraha Amansun Paulus oo goobta isugu yimid kana hadlay in aan gurigeena la dumin karin ama aan la barakicin karin mashruuca, waxa uu sheegay in dhibkeena aan la maqlin sababo la xiriira” qofna”.
Markii aan cabashadayada u gudbinay hay’ado kala duwan oo dowladda ka tirsan, qaar ka mid ah dadka deegaanka ayaa sheegay in aysan garaneyn, “Waxaan sidoo kale taageeri doonnaa mashruucan”. Laakin waa in aysan dadka dhib u geysan oo caruurteena aysan iskuulada ka celin” ayuu yiri.
Dadka degan guryaha la dumiyay ee leh “Anagaba muwaadiniin ayaa nahay”, waxay leeyihiin haddii gurigayagu dayaxa leeyahay, waxay ahayd in si lama filaan ah loo dumiyo, balse ay ahayd in markii horeba la dumiyo.
Dadka deegaanka ayaa sheegay in dowladdu ay bixineyso kaabayaasha dhaqaalaha sida korontada iyo biyaha Dadka degan guryaha sida lama filaanka ah loo burburiyay ayaa sheegay in hoy la’aan ay dhibaato xoogan soo wajahday.
Wargeyska Addis Maleda ayaa dhowr jeer isku dayday inay jawaab ka hesho Wasiiru Dowlaha Xafiiska Ra’iisul Wasaaraha, Amelsun Paulus, balse wuu ku guuldareystay.
አዲስ ማለዳ Oktoobar 19 2015 No 72


