Tirada qaxootiga konfurta Sudan ee uso gudbaya xadka deegaanka Gambella ee dalka Itoobiya ayaa kor u sii kacaya, gaar ahaan bishan, ayuu yiri dowlad deegaanka.
Ugutu Ading oo ah Madaxa xafiiska warfaafinta Dowlad Deegaanka Gambella ayaa saaka u sheegay Addis Maleda in ay sii korortay tirada dadka kasoo cararaya Koonfurta Suudaan, sababo la xiriira colaadda u dhaxeysa labada dowladood ee Koonfurta Suudaan ee ku dhow xadka Itoobiya.
Qoxootigan waxaa lagu xareeyay xeryo kala duwan oo ku yaalla degmooyin kala duwan, ayuu beeniyay, isagoo sheegay in qaarkood ay maalmo ka hor dib ugu laabteen dalkooda.
Sida uu sheegay sarkaalku, qaxooti aad u tiro badan ayaa ku jira saddex xero oo qaxoonti ah oo ku yaalla degmada Intagli, hal xero oo ku taal Jewe, oo ka tirsan deegaanka Gambella, laba ka mid ah degmada Gog, iyo hal xero oo ku taal magaalada Finito ee degmada Dima.
Sida uu sarkaalku sheegay dib u dajinta qaxootiga ayaa u badan magaalooyinka oo ay adag tahay in la xakameeyo haddii ay magaalada u dhowdahay.
Waxa uu sheegay in tirada qaxootiga ku nool inta badan magaalooyinka ay ka badan yihiin dadka ku nool, isagoo sheegay in taasi ay khatar weyn ku tahay ammaanka deegaanka.
Waxa uu xusay in Akula oo ah xero weyn oo Qaxooti ah oo ku taalla Intagli ay u dhowdahay xuduudka, isagoo intaa ku daray inay halis weyn ku tahay ammaanka Qaxootiga soo galaya iyo kuwa ka baxaya Koonfurta Suudaan ee wata Hubka sharci darrada ah.
Tani waa mid ka mid ah meelaha uu sheegay in hubka sharci darrada ah uu ku soo badanayo deegaanka, isaga oo intaa ku daray in dadka wax tahriibiya ay u badan yihiin dad u dhashay Koonfurta Suudaan.
Qaxootigan ayaa la sheegay in laga ganacsado hubka uu khatar weyn ku hayo deegaanka.
Arintaan ayaa la sheegay in 9-ki Janaayo 2014 ay kooxo hubeysan oo ka soo jeeda Koonfurta Sudan oo ka tirsan qabiilka Murle ay weerar ku qaadeen gaari Ambalaas ah oo bukaano u waday xarun caafimaad oo ku taal gobalka Kankan ee degmada Akobo ee gobolkaasi, iyagoo sheegay in hal qof uu ku dhintay.
Maleeshiyada waxa ay ku dileen gaariga Ambalaasta 3-ruux halka 5-kalena ay ku dileen halka gaariga ay ku gubeen.
Waxa uu intaasi ku daray in Maleeshiyada ay dileen guud ahaan 8-ruux ay isla maalintaasi u geysteen dhaawacyo fudud iyo kuwo culus oo ay u geysteen 5 qof oo kale oo aan waxba galabsan.
Maleeshiyada Murle ayaa sanad walba kasoo gudubta xuduuda, iyagoo afduub u geysta caruur iyo dhaca xoolaha bulshada, balse sanadkan ayay bedeleen oo weerar ku qaadeen dad aan waxba galabsan.
Waxa uu sheegay in ilaa hadda aysan jirin wax iska horimaad ah oo ka dhacay deegaanka, isagoo sheegay in ciidamada ammaanka ay ugaarsanayaan kooxaha ka soo baxay duurka.
Waxa uu sheegay in tirada qaxootiga ay kor u dhaafeyso 400,000 oo qof, isagoo sheegay in hadda tiradaasi ay intaasi ka badan doonto, isla markaana aan la dhimi doonin tiradaasi haddii aan mustaqbalka nabad laga helin Koonfurta Suudaan.
አዲስ ማለዳ Janaayo 21 2014 No 32


